Inregelen = geld besparen

Flinke besparingen in het elektriciteitsverbruik en de – kosten zijn te bereiken door het verbruik zo goed mogelijk af te stemmen op de eigen stroomproductie, opslag en de tarieven van de energieleverancier. De ontwikkelingen in meet- en regelsystemen verlopen hierin snel. Daarbij komt er ook steeds meer aandacht voor systemen, die ook op buurtniveau ingezet kunnen worden. Nieuwe Europese en Nederlandse wetten stimuleren deze ontwikkeling.

Meten = weten

Natuurlijk “weten” we allemaal wat het jaarlijkse stroomverbruik in kWh is, want dat is te vinden in de jaarafrekening van het energiebedrijf. Maar als je probeert het verbruik te verminderen of beter af te stemmen op de productie van de zonnepanelen dan wil je preciezer weten welk apparaat wanneer hoeveel gebruikt. Er komen steeds meer mogelijkheden, die vaak gebruik maken van de slimme meter (en de daarin aanwezig P1-aansluiting). Ook zijn er slimme stekkers, die verbruik precies meten en vaak ook als tijdschakelaar gebruikt kunnen worden.

Een mooi hulpmiddel is een schermpje in de woonkamer, dat steeds het energiegebruik in jouw huis van dat moment laat zien. Alle bewoners van het huis kunnen zo bewust worden van het energieverbruik. Het scherm laat het gas, stroom en eventueel ook het waterverbruik zien. Ook de productie van de zonnepanelen kan getoond worden.

Volgens onderzoek helpt zo’n scherm gemiddeld om meer dan 2% in het stroomverbruik en tot wel 9% aan gasverbruik te verminderen. Het verbruik kan ook met een app, zoals die van de veel gebruikte HomeWizard, gevolgd worden maar om in de app te kijken is een extra handeling nodig. Je moet namelijk de telefoon pakken en de app openen. Bovendien zie je alleen zelf wat het verbruik is , maar is het lastiger om daarover in gesprek te komen met je medebewoners. Daarom is het plaatsen van een energie-display een goed hulpmiddel om in jouw huishouden te komen tot vermindering van energiegebruik!

Op deze (onafhankelijke) site is een goed overzicht te vinden van de 5 betere displays. De aanschafkosten zijn te overzien en snel terug verdiend als je het energieverbruik kan verminderen. Soms is een (klein) abonnement nodig om alle mogelijkheden te kunnen gebruiken o.a. om de productie van jouw zonnepanelen te volgen.

Een slimme meter in de meterkast is nodig omdat het display daaraan via een klein apparaatje – draadloos – gekoppeld moet worden. Het installeren is met het bijgeleverde stappenplan eenvoudig zelf te doen. Vraag anders een buurvrouw/-man of iemand met computervaardigheid het voor jout te installeren. Het is maar een paar minuten werk.

Het leuke is dat je met een display er in je gezin een spelletje van kan maken:

• Welke gezinslid kan de komende maand het meest besparen op energie?
• Stel je een doel voor een tijdstip in de toekomst en hoe gaan jullie dat halen?
• Hoeveel minder energie gebruikt je als je het douchen 5 minuten ingekort wordt? Laat iedereen een getal voorspellen.

Uit onderzoek bleek dat, ook al staat het apparaat simpel goed zichtbaar in de kamer en doe je er niets mee, dat het meestal toch leidt tot een mooie daling van het energiegebruik. Tenzij je natuurlijk al heel weinig gas en stroom gebruikt.

Home energie management systeem

Dit zijn de systemen waarover hierboven gedoeld werd (afgekort tot HEMS). Deze systemen meten van alles over het verbruik in jouw huis en leggen patronen vast. Je kunt de belangrijkste gegevens van jouw energieleverancier ook invullen (vaste/variabele/dynamische prijzen bijvoorbeeld). De opbrengst van zonnepanelen meet het systeem ook. Op grond van al deze gegevens kan het systeem zelf ‘bedenken’ wat de beste verdeling van stroomgebruik op elk tijdstip voor jouw woning is en dat desgewenst uitvoeren via de aangesloten apparaten. Dit is heel erg kort door de bocht beschreven, een uitgebreide toelichting past niet in deze kennisbank. Elke systeem is anders, je kunt het zo uitgebreid maken als je wilt! Vooral voor de tech-liefhebbers onder ons! Lees bijvoorbeeld wat de Groningse Jeroen hierover vertelt.

En ook zonder zo’n uitgebreid systeem valt er al het nodige te doen, bijvoorbeeld door met slimme stekkers op de juiste momenten apparaten aan en uit te zetten. Er komen steeds meer mogelijkheden om deze stekkers te laten reageren op de productie van jouw zonnepanelen. Sluipgebruik kan je zo ook stopzetten. Deze stekkers zijn sterk in opkomst en dalen in prijs, ze zijn er al vanaf onder de 10 euro. De duurdere kunnen veelal meer èn zijn vaak veiliger.

Wijk energie management systeem

Het meten en inregelen van een systeem in een woning (het hiervoor besproken HEMS) zou eigenlijk ook heel goed opgezet kunnen worden met meerdere woningen, Hierdoor zou je de (eigen) stroom nog efficiënter kunnen benutten en ook opslaan. Een hobbel is nu nog wel dat in Nederland het gas- en elektriciteitsgebruik gemeten moet worden per aansluiting = woning. Een buurt- of wijkopzet kan de druk op het stroomnet sterk verminderen, zeker als er ook bedrijven in zo’n netwerk opgenomen kunnen worden. Ook een voordeel kan zijn dat de bewoners zo minder last krijgen van de beëindiging van de saldering voor stroom van zonnepanelen. Op allerlei plaatsen in Nederland worden nu pilots uitgevoerd, waarin zelfs de accu’s van elektrische auto’s gebruikt worden om de pieken in stroomgebruik op te vangen. Voor onze nieuwe wijk Kersenweide worden de mogelijkheden onderzoek door de o.a. daarvoor opgerichte Energiecoöperatie Odijk Kersenweide, dat o.a. een smartgrid onderzoekt (zie afbeelding hieronder). In Eemnes draait samen met Stedin een uitgebreide pilot.